HASTALIKTAN KORUNMAK İÇİN SAKALIMI KESMELİ MİYİM?

HASTALIKTAN KORUNMAK İÇİN SAKALIMI KESMELİ MİYİM?

Evet her yerde COVİD19 konuşuluyor, TV’de hangi kanalı açsak Korona tartışılıyor.
Bu kadar yaygın konuşuyoruz ama hala hastalık hakkında yeterince bilgimiz yok. Bunu korona bilgi hatlarından, doktorlara yöneltilen sorulardan kolayca anlayabiliyoruz.

 

 

Yaygın panik halinin ortasında, İnternetteki yanlış bilgiler de dallanıp budaklanıyor; bazı İnternet siteleri, sıcak suyla banyo yapmanın ve el kurutucularının virüsünü öldürebildiğini bile iddia etti. Hatta bazı insanlar, köpeklerine yüz maskesi taktı. Ancak virüs muhtemelen, kediler ve köpekler gibi evcil hayvanlardan insanlara geçemiyor.

İşte bunca bilgilendirmeden sonra hala en çok sorulan sorular arasına girmeyi başaranlar ve yanıtları:

 

SORU: Virüs vücuduma nasıl girer?

YANIT: Vücuda en çok yakın temasla birlikte, burun ve ağızdan gelen su damlacıkları yoluyla giriyor. Bu yüzden hastalık, bulaştığı evlerde ve el sıkışma gibi fiziksel etkileşimlerde kolayca yayılabiliyor.

 

SORU: Yiyecek veya içecek yoluyla geçebilir mi?

YANIT: Şimdilik kesin bir kanıt olmasa da, yiyeceğe dokunan enfekte insanlar virüsü başkasına geçirebilir. Fakat bazı bulaşıcı hastalık uzmanlarına göre; pişirme işlemi virüsü öldürebilir.

 

SORU: Enfeksiyondan kaçınmak için sakalımı tıraş etmeli miyim?

YANIT: İster tıraş edilsin, ister edilmesin; sakalların muhtemelen bu hastalığın yayılmasıyla ilgisi yok. Geçen ay internette dolaşan yanlış bilgiler yüzünden kullanıcılar, COVID-19’dan kaçınmak için belli sakal şekillerini önerildiğini zannetmişti.

 

SORU: Kağıt parayı tutarsam COVID-19 kapar mıyım?

YANIT: Bu virüsün yüzeylerde ne kadar uzun süre durduğunu veya kalan kalıntıların insanlara bulaşıp bulaşmadığını gerçekten bilmiyoruz. Eğer endişe duyuyorsanız, belki de kredi kartlarına veya sanal ödeme yöntemlerine geçiş yapmalısınız (telefonunuzu ve kartlarınızı düzenli olarak temizlediğinizden emin olun). Ve her zaman olduğu gibi, ellerinizi yıkayın.

 

SORU: El temizlemek için en iyisi hangisi? Sabun ve sıcak su mu, yoksa alkol mü?

YANIT: Çoğu insan ellerini uygun şekilde yıkamıyor. Doğrusunu nasıl yapacağınızı gösteren talimatlar var. Özeti ise şu: Sabun ve su kullanın (suyun sıcaklığı önemli değil, suyu rahat gelen bir sıcaklığa getirin) ve sabunu durulamadan önce 20-30 saniye köpürtün.
El dezenfektanı, elleri iyice yıkamak kadar iyi değil; fakat lavabo ve sabuna ulaşamazsanız, hiçbir şey yapmamaktan daha iyi. En az yüzde 60 alkol barındıran bir el dezenfektanı kullandığınızdan emin olun. Kullandığınız ürünün etiketini kontrol ederek, ne kadar dökmeniz gerektiğini görün ve ardından bu miktarı avucunuzun içine sıkarak, ellerinizi ovuşturun. El ve parmaklarınızın tamamını dezenfektan ile ovmak ve bunu, elleriniz kuruyana kadar yapmak önem taşıyor; dezenfektanı bir havluyla ya da kıyafetlerinizle silmeyin.

 

SORU: Koronavirüs, çocukları nasıl etkiliyor?

YANIT: Şubat itibariyle 10 yaşından küçük çocuklar, Çin’in 72.314’lük toplam vaka sayısının sadece 416’sını ya da yaklaşık yüzde 1’ini oluşturmuştu. Virüsün bulaştığı çoğu çocuk, nezle benzeri hafif belirtiler gösterdi. Bu durum, gençlerde hastalığın yeterince teşhis edilmemesine katkı sunabilir. Ancak yine de çocuklar, virüsü daha savunmasız insanlara geçirebilir ve yayabilir:

 

SORU: Evcil hayvanlar COVID-19 yayar mı?

YANIT: Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü’ne göre, kedi ve köpeklerin hasta olabileceğini ya da bu hastalığın yayılmasında pay sahibi olduklarını gösteren bir kanıt yok. Evcil hayvan bakanlar; hayvanların, hayvan mamalarının veya levazımlarının etrafında gezmenin veya onları tutmanın öncesinde ve sonrasında ellerini yıkamalılar; bunun yanı sıra öpmekten, yalamaktan veya yiyecek paylaşmaktan kaçınma gibi temel temizlik önlemlerini uygulamalılar.

 

SORU: Grip aşısı beni korur mu?

YANIT: Uzmanların söylediğine göre doğrudan bir faydası yok; çünkü hem grip, hem de COVID-19’un aynı anda bulaşması yaygın görülmüyor. Yine de grip hastalarının daha az olması, sağlık birimlerinin yükünü önemli oranda azaltabilir.

 

SORU: Virüs kapmamak için en iyi yöntemler hangileri?

YANIT: COVID-19 kapmayı önlemenin en iyi yolu, ellerinizi sık sık (ve iyice) yıkamak ve yüzünüze dokunmamaya çalışmaktır. Bunun sebebi; COVID-19, nezle ve grip gibi solunum yolu virüslerinin öncelikle tükürük ya da mukus damlacıkları yoluyla geçmesidir; ki eğer insanlar ellerini sık sık yıkamazsa, bunların el sıkışma ve yemek hazırlama yoluyla kişiden kişiye geçmesi kolaydır. Yüzünüze dokunduğunuz zaman; gözlerinizi, burnunuzu ve ağzınızı bu virüs parçacıklarına maruz bırakıyorsunuz. Bu yüzden, kamusal alanlardaki yüzeylere (metro direkleri gibi) dokunma sıklığınızı azaltarak ve ellerinizi sık sık, güzelce yıkayarak; virüs kapma tehlikesini önemli oranda düşürürsünüz. El dezenfektanı, ihtiyaç duyulduğunda iyi bir alternatiftir fakat ellerinizi yıkamanın yerine geçmez.
Faal bir şekilde öksüren ve hapşıran insanlardan da biraz uzak durmalısın.

 

SORU: Toplu taşımaya bindim, virüsbulaşır  mı?

YANIT: Virüs yüzeyler üzerindeki etkisi belli olmasa da, burun veya ağızdan çıkan su damlacıkları yoluyla yayılabilir. Bu yüzden iş çıkış saatinde kalabalık araçlarda gitmek tehlike oluşturabilir; özellikle de uzun güzergahlarda: Virüsün bulaştığı bir insanla en az 15 dakika boyunca yakın temasta (yaklaşık 2 metre uzaklıkta) olmak, COVID-19’u yayabilir.
Şu an dünya çapındaki kamusal taşıma makamları, yayılmayı önlemek amacıyla taşıtları dezenfekte etmek ve havalandırmayı ayarlamak gibi önlemler alsa da; bu tedbirlerin etkili olup olmadığı belli değil.

 

SORU: COVID-19 enfeksiyonumun olup olmadığını nasıl bilirim?

YANIT: Bu hastalık genelde nezle gibi görünüyor. Maruz kaldıktan sonraki iki ila 14 gün arasında, insanların genelde ateşi çıkıyor ve öksürüğü başlıyor. Uzmanların söylediğine göre virüs kapan bazı hastalar nefes darlığı da çekiyor ancak muhtemelen bu durum, çoğu hafif enfeksiyonda meydana gelmiyor. O yüzden göğüs darlığı çekmemek size virüs bulaşmadığını göstermez.
Amerika Hastalıkları Önleme Merkezi’ne (CDC) göre; virüsün bulaştığı bir bireyle yakın temas kurduktan veya insanlar arasında yayılmanın devam ettiği bir bölgeyi ziyaret ettikten sonra böyle belirtiler gösterirseniz, doktorunuzu aramalısınız.

Related Posts

Yorum yazin